Winkelwagen
Welke milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen werken echt?
Op bijna elke fles staat tegenwoordig iets groens. Een blaadje, het woord eco of een belofte over de natuur. Een deel daarvan is echt gecontroleerd. Een ander deel is een plaatje dat de fabrikant zelf heeft bedacht. Het verschil zie je aan het keurmerk, en aan wat er juist niet op de fles staat.
Welke schoonmaakmiddelen zijn milieuvriendelijk?
Er zijn twee keurmerken die echt iets betekenen. Het eerste is het Europees Ecolabel, dat je herkent aan het bloemetje met sterren. Een onafhankelijke instantie toetst daarvoor het middel. Ze kijken naar hoe snel het afbreekt, hoe giftig het is voor het waterleven, hoe de verpakking eruitziet en of het middel ook echt werkt. Dat laatste is belangrijker dan het klinkt. Een middel waar je twee keer zoveel van nodig hebt, is namelijk juist slechter. Het tweede keurmerk is Cradle to Cradle. Dat kijkt verder dan het middel zelf en weegt ook de grondstoffen en de fabriek mee. Daarnaast bestaan er eigen labels van fabrikanten. Die kunnen prima zijn, maar er zit geen controle van buitenaf op. Wat helemaal geen keurmerk is, is de tekst op de fles. Woorden als biologisch afbreekbaar, plantaardig of natuurlijk zijn niet beschermd. Biologisch afbreekbaar zegt bovendien niets over hoe snel iets afbreekt.
Wat is het meest natuurlijke schoonmaakmiddel?
Water. Dat klinkt flauw, maar het is wel het eerlijkste antwoord. Een groot deel van het dagelijkse werk is stof en licht vuil. Dat gaat met een vochtige microvezeldoek net zo goed weg als met een middel erbij. Microvezel pakt vuil namelijk mechanisch. De vezel is gespleten, waardoor het vuil ertussen blijft zitten. Daar heb je geen chemie voor nodig. In de praktijk zie je dat het verbruik met een derde tot de helft daalt zodra iemand overstapt van katoenen doeken op microvezel. Dat komt simpelweg doordat je nu met water toekomt waar je eerst een spray pakte. Wil je toch huismiddelen gebruiken, dan werken azijn en soda echt. Azijn is een zuur en lost kalk op. Soda is basisch en pakt vet aan. Natuurlijk betekent alleen niet zacht. Azijn tast marmer, natuursteen en geoliede vloeren aan, en soda is te sterk voor aluminium.
Dosering weegt zwaarder dan het merk
Dit punt ontbreekt in bijna elk artikel over duurzaam schoonmaken. Wie een gecertificeerd middel dubbel doseert, belast het milieu meer dan iemand die een gewoon middel volgens voorschrift gebruikt. Wat telt is namelijk hoeveel er in het riool verdwijnt, niet wat er op de fles staat. En overdoseren is eerder regel dan uitzondering. Een scheut uit een can is al snel het dubbele van wat het etiket zegt. Een doseerdop of een sprayflacon met een schaalverdeling lost dat op. Zoiets verdient zichzelf terug in middel dat je niet meer verbruikt. Concentraten helpen om dezelfde reden. In één can van vijf liter zit evenveel werkzame stof als in tientallen kant-en-klare flessen. Je hebt dan één keer verpakking en één keer transport. Dat scheelt meer dan de meeste keurmerken bij elkaar.
Wat een doek en een dweil ermee te maken hebben
De grootste winst zit vaak niet in de fles, maar in wat je in je hand houdt. Wegwerpdoekjes zijn per keer goedkoop en per jaar duur, en ze gaan na één beurt de afvalbak in. Een microvezeldoek gaat honderden wasbeurten mee als je hem goed behandelt. Goed behandelen betekent wassen op zestig graden zonder wasverzachter. Wasverzachter legt een laagje op de vezel en haalt precies weg waar je voor betaalt. De doek gaat dan uitsmeren in plaats van opnemen. Dat is de meest gemaakte fout, en meteen de reden dat mensen denken dat microvezel niet werkt. Hetzelfde geldt voor dweilen. Een wasbare vlakmophoes uit de moppen en dweilen vervangt een berg wegwerpdoeken. En omdat je met minder water werkt, heb je ook minder middel nodig.
Waar je het snelst winst pakt
Verander je één ding, maak dan van doseren een vaste handeling in plaats van een schatting. Dat kost niets, verlaagt je verbruik meteen en geeft meestal ook een beter resultaat. Overdoseren geeft immers een laagje dat stof aantrekt. Daarna komt het terugbrengen van het aantal middelen. Vier goede middelen dekken bijna elk pand af, en elke fles die je niet koopt is de meest milieuvriendelijke fles die er is. Het gaat om een zure, een neutrale, een basische en een desinfecterende, en die vier vind je ook terug bij gewone reinigingsmiddelen. Reken bij een concentraat altijd de prijs per emmer sop uit en niet de prijs per fles, want daar zit het echte verschil.
